Κωνσταντέλλος: “Αιτία πολέμου” αν φύγουν οι Πολεοδομίες από τους Δήμους
Την κατηγορηματική αντίθεσή του στο ενδεχόμενο μεταφοράς των Πολεοδομιών από τους Δήμους στο Κτηματολόγιο εξέφρασε ο δήμαρχος Βάρης – Βούλας – Βουλιαγμένης, Γρηγόρης Κωνσταντέλλος, προειδοποιώντας ότι μια τέτοια εξέλιξη θα προκαλέσει ισχυρή και συντονισμένη αντίδραση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Μιλώντας στο επιστημονικό συνέδριο «Planning for Sustainability», που διοργάνωσε ο Σύλλογος Ελλήνων Πολεοδόμων Χωροτακτών (ΣΕΠΟΧ), ο δήμαρχος ανέπτυξε τις θέσεις του για τον πολεοδομικό σχεδιασμό, τον Νέο Οικοδομικό Κανονισμό (ΝΟΚ) και την ανάγκη ουσιαστικής συμμετοχής των τοπικών κοινωνιών στις αποφάσεις που καθορίζουν την ανάπτυξη των πόλεων.
Όπως υπογράμμισε, οι επιλογές στον πολεοδομικό σχεδιασμό επηρεάζουν τη ζωή των κατοίκων για δεκαετίες, καθιστώντας αναγκαία μια διαφορετική προσέγγιση, με λιγότερη δόμηση, περισσότερους ελεύθερους χώρους και σεβασμό στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά κάθε περιοχής.
«Casus belli» η μεταφορά των Πολεοδομιών στο Κτηματολόγιο
Ιδιαίτερα αιχμηρή ήταν η τοποθέτηση του Γρηγόρη Κωνσταντέλλου σχετικά με το ενδεχόμενο μεταφοράς των πολεοδομικών υπηρεσιών από τους Δήμους στο Κτηματολόγιο. Ο δήμαρχος χαρακτήρισε μια τέτοια αλλαγή «casus belli» για την Τοπική Αυτοδιοίκηση, ξεκαθαρίζοντας ότι ενδεχόμενη υλοποίησή της θα αποτελέσει πεδίο έντονης αντιπαράθεσης.
Σύμφωνα με την τοποθέτησή του, εάν επιχειρηθεί η μεταφορά των υπηρεσιών, θα υπάρξει ισχυρή και συντονισμένη αντίδραση από την Αυτοδιοίκηση. Η θέση αυτή συνδέεται με την ευρύτερη αντίληψή του ότι οι Δήμοι πρέπει να διατηρούν ουσιαστικό ρόλο στον σχεδιασμό και στη διαχείριση των ζητημάτων που επηρεάζουν άμεσα τις τοπικές κοινωνίες.
Αντίθεση στα οριζόντια μπόνους δόμησης του ΝΟΚ
Ο Γρηγόρης Κωνσταντέλλος επανέλαβε την αντίθεσή του στα οριζόντια κίνητρα πρόσθετης δόμησης του Νέου Οικοδομικού Κανονισμού, επισημαίνοντας ότι η αύξηση του ύψους και του όγκου των κτιρίων επιβαρύνει τις γειτονιές.
Όπως υποστήριξε, η μικρότερη κάλυψη ενός ιδιωτικού οικοπέδου δεν εξασφαλίζει αυτομάτως τους ενιαίους δημόσιους χώρους που χρειάζεται μια πόλη. Για τον ίδιο, ο πολεοδομικός σχεδιασμός πρέπει να λαμβάνει υπόψη τη φέρουσα ικανότητα και την ταυτότητα κάθε περιοχής, αντί να εφαρμόζονται οριζόντιες ρυθμίσεις χωρίς επαρκή προσαρμογή στις τοπικές συνθήκες.
Αναφέρθηκε επίσης στην προσφυγή της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στο Συμβούλιο της Επικρατείας για τα συγκεκριμένα ζητήματα, τονίζοντας ότι η δικαστική εξέλιξη δικαίωσε τις θέσεις της και συνέβαλε στον περιορισμό της επιβάρυνσης των πόλεων.
Πράσινο Ταμείο και απαλλοτριώσεις για κοινόχρηστους χώρους
Ξεχωριστή αναφορά έκανε ο δήμαρχος στην ανάγκη εξασφάλισης περισσότερων ελεύθερων χώρων και πρασίνου στις αστικές περιοχές. Όπως επισήμανε, για να αποκτήσουν οι πόλεις νέους κοινόχρηστους χώρους, δεν αρκεί να προβλέπονται στα πολεοδομικά σχέδια. Χρειάζονται και οι αναγκαίοι οικονομικοί πόροι για την απόκτησή τους.
Στο πλαίσιο αυτό, υποστήριξε ότι οι πόροι του Πράσινου Ταμείου πρέπει να επιστρέφουν στις περιοχές που επιβαρύνονται από τη δόμηση, μέσω απαλλοτριώσεων για τη δημιουργία κοινόχρηστων χώρων και την αποκατάσταση του περιβαλλοντικού ισοζυγίου. Παράλληλα, εξέφρασε την αντίθεσή του στην προοπτική νέων νομιμοποιήσεων αυθαίρετων κατασκευών, υποστηρίζοντας ότι η διαρκής προσδοκία τέτοιων ρυθμίσεων συντηρεί την αυθαίρετη δόμηση και υπονομεύει τον πολεοδομικό σχεδιασμό.
«Δεν αρκεί μια ηλεκτρονική διαβούλευση»
Σημαντικό μέρος της παρέμβασής του αφιερώθηκε στη συμμετοχή των Δήμων και των πολιτών στη διαδικασία λήψης αποφάσεων. Ο Γρηγόρης Κωνσταντέλλος αναγνώρισε τη συνταγματική αρμοδιότητα του κράτους στον πολεοδομικό σχεδιασμό, υπογράμμισε όμως ότι η συμμετοχή της Τοπικής Αυτοδιοίκησης δεν μπορεί να περιορίζεται σε μια ηλεκτρονική διαβούλευση.
Κατά την άποψή του, οι Δήμοι και οι τοπικές κοινωνίες πρέπει να έχουν ουσιαστικό λόγο από τα πρώτα στάδια διαμόρφωσης των σχεδίων, καθώς γνωρίζουν τις ανάγκες και τις ιδιαιτερότητες των περιοχών τους. Ιδιαίτερη σημασία απέδωσε και στην εφαρμογή των Τοπικών Πολεοδομικών Σχεδίων, επισημαίνοντας ότι η ολοκλήρωσή τους πρέπει να συνοδεύεται από σαφείς δεσμεύσεις για τη χρηματοδότηση και την υλοποίηση των προβλεπόμενων έργων.
Για κάθε νέο πάρκο ή σχολείο, όπως ανέφερε, πρέπει να είναι γνωστό ποιος φορέας θα αναλάβει τη χρηματοδότηση, ποιος θα προχωρήσει στην κατασκευή και σε ποιο χρονικό διάστημα.
Παράλληλα, ζήτησε διαρκή παρακολούθηση της εφαρμογής των σχεδίων από το κράτος, την Περιφέρεια και τους Δήμους. Στόχος, όπως τόνισε, είναι ο πολεοδομικός σχεδιασμός να μην παραμένει μόνο στα έγγραφα και στις μελέτες, αλλά να μετατρέπεται σε συγκεκριμένες παρεμβάσεις που βελτιώνουν την καθημερινότητα των πολιτών.